PSİKHOSTASİA

Tarih 12 Haziran 2009

PSİKHOSTASİA i. (yun. k.). Mis. mit. Ru­hun değerlendirilmesi, ölümden sonra sem­bolik olarak yargılanması.
— ANSİKL. Anubis ile Maat tarafından Osiris ile hâkimlerinin huzuruna çıkarılan ölü, itiraz itiraf namesVni okur, günah iş­lediğini inkâr ederdi; ölünün yüreği bir ke­feye, tanrıça Maat’ın kalemi öbür kefeye konur, her ikisi Thot tarafından tartılırdı. Thot, bundan sonra, ölüyü Osiris’in ülkesine kabul eder veya etmezdi, ölüler Kitabı, töreni anlatır, öbür dinlerde de (mazdeizm, islâmiyet, hıristiyanlık) buna benzer değer­lendirmelere rastlanır. Genellikle terazinin bir kefesine iyilikler, öbür kefesine kötü­lükler konur.
— İkonogr. Mısır mezar sanatından doğan, son amaçlarla ilgili bir ikonografya teması olan psikhostazi, kopt veya kappadokia freskleri aracılığıyle batı sanatına girdi. Yargı günü tartılan ruhların terazisini, Anu­bis’in halefi ve tanrıya en yakın melek olan Aziz Mikail tutar. Bu sahneye ortaçağ heykellerinde sık rastlanır. (L)