REDİF

Tarih 25 Haziran 2009

REDİF i. (ar. ridf’ten redif, arkadan gelen). Ask. Esk. Osmanlı devleti zamanında ihti­yat askerlerine verilen ad: Okumak bahsini geç. Çünkü o defter kapalı // Bir redif zabiti mektepleri debboy yapalt (M.Â. Ersoy). Bu­gün cuma. Gönüllüler geliyor. Redif taburu toplanıyor (Ömer Seyfeddin). Bk. ANSİKL.

— Ed. Her beytin sonunda kafiyeden sonra tekrarlanan takılar, kelimeler veya kelime grupları. Bk. ANSİKL.

— ANSİKL. Ask. Esk. İlk redif taburları 1835′te Karahisan Sahib (Afyonkarahisar), Ankara, Çankırı, Siroz (Serez) ve Menteşe sancaklarında kuruldu. Redif subayları nor­mal maaşın dörtte birini alırlar, haftada iki gün çalışırlar ve çalıştıkları gün üniforma giyerlerdi. 1837′de bir redif müşirliği kurul­du. 1843′te serasker Rıza Paşa zamanında çıkan askerlik kanununa göre 5 yıllık mu­vazzaflık devresinden sonra 7 yıllık bir re­diflik devresi konuldu.

Muvazzaflık görevi­ni bitiren herkesin 7 yıl süreyle yılda bir ay askerî talim ve terbiye görmesi kabul edildi. 1853′te redifler Hassa, Dersaadet, Ru­meli orduları adiyle teşkilâtlandırıldı; ay­rıca Arabistan ve Irak ordularının da ku­rulması planlandı. Hüseyin Avni Paşanın se­raskerliği sırasında çıkan kanunda 4 yıllık muvazzaf askerî hizmet, 1 yıl muvazzaf ih-tiyatlıktan sonra 6 yıllık bir rediflik dönemi kabul edildi (1869). Daha sonra rediflik dö­nemi 8 yıl olarak tespit edildi (1887). Redif ordusu subayları muvazzaf ordudakinin ay­nıydı; bu subaylar aynı zamanda askerlik şubelerinde memur olarak çalışıyorlardı. Re­dif teşkilâtı 1912′de kaldırıldı.

— Ed. Redif sayılan parçaların yapı ve an­lam bakımından benzer olması gerekir.
Meselâ
Kara gözden dökülen yaşlar içün
Kara bağırda biten bağlar içün

mısralarındaki içün kelimeleri rediftir. Ci­naslı mânilerde aralarında cinas bağı bulu­nan kelimeler redif sayılmaz. Mısra halinde aynen tekrarlanan rediflere nakarat adı veri­lir. (M)