REEVALÜASYON

Tarih 26 Haziran 2009

REEVALÜASYON i. (fr. reevalutîon). İkt. Para değerini yeniden düzenleme. (Bk. an-Sîkl.) // Para değerinin arttırılması.

— Ansikl. İkt. Dış ödemeler dengesinde fazlalık olduğu, yani ihracat değeri ithalât değerini aştığı zaman hükümetler para dış değerini altına veya ölçü olarak alınan başka bir paraya göre yükseltirler. Böylece dış ödemeler bilançosu denkleştirilmiş olur. Reevalüasyon’un diğer bir etkeni, para değeri düşen ülkelerin, para değeri artan ülkeler üstüne yaptıkları baskılar ve milletlerarası krizlerdir.

Para değerinin attırılması, bu ül­kenin mallarına olan talebi dizginler; çünkü ihraç mallarının dış fiyatları artış gösterir. Bunun sonucu olarak ihracata yönelen,ke­simde işsizlik başgösterir. Bunun sebebi açıktır: malını satamayan bir işletme kısın­tıya başvurur ve işçilerinin büyük bir bölümüne yol verir. Ancak spekülasyon amacıyle para istemini arttıran kişi veya özel kurumların da bu işlem üzerindeki rollerini unutmamak gerekir.

Zira yapılan bir reevalüasyon sonrasında, psikolojik etkenlerin hâkim olması sonucu reevalüe edilen paraya olan istem artarsa, paranın dış değeri iç ve dış borsalarda yeniden kendiliğinden bir yükselme gösterecektir. Genellikle geliş­miş ve sanayileşmiş ülkelerde para değerini arttırma gibi bir tedbire başvurulur.

Çünkü ihracatı sanayi mamullerinden oluşan ülke­ler bu yola başvurabilir. Meselâ sanayi ül­kesi olan Federal Almanya hükümeti deutsche markın değerini iki defa yükseltmiş, ayrıca Japonya hükümeti de yen’in değerini arttırmak zorunda kalmıştır. Bunlardan başka 1971′de isviçre frangı yüz­de 17,1, avusturya şilini yüzde 5,1 oranında reevalüe edildi. (L)